Meer bouwen met stro:


‘Het is een kwestie van geduld’


Auteur: Petra Platschorre | Foto: Strotec

Het klinkt primitief en ouderwets, maar het heeft moderne voordelen: strobouw. Bij Strotec zweren ze bij het materiaal, dat steeds meer interesse wekt in de bouw. De eerste grote opdracht van 25 huizen is binnen.

Bouwen met stro klinkt nogal ambachtelijk, maar de prefab stropanelen die Strotec aan de man probeert te brengen zijn toch echt van deze tijd. Het stro zit geperst in houten kratten, die prefab worden geproduceerd. “Het is eigenlijk een houtskeletbouwsysteem, gevuld met stro”, legt Jan Walrecht van Strotec uit. Op de bouwplaats komen de panelen genummerd aan en worden ze als een soort Lego-blokken aan elkaar geschroefd. “Je kunt er in één dag een hele woonlaag van bouwen”, zegt Walrecht.


Een hele woonlaag in één dag


Dampopen bouwen

Het idee om met stro te gaan bouwen, begon uit de behoefte om de woningbouw te verbeteren, zegt Walrecht. “De woningen worden steeds dampdichter. Alles wordt dichtgeseald en wordt met mechanische installaties van verse lucht voorzien. Op het moment dat je met bio-based materialen werkt, heb je de mogelijkheid om dampopen te bouwen.” Daarnaast was hij op zoek naar een bouwmateriaal dat duurzamer was dan materialen die veelal nog gebruikt worden.

Het oog viel op stro. De voordelen van stro zijn groot, zegt hij. Zo zorgt stro voor een prettig dampopen binnenklimaat. Door de hoge isolatiewaarde van de panelen blijft er een constante temperatuur en maakt het de woning heel energiezuinig. Waar een Rc-waarde van 4,5 de eis is, ligt die bij de panelen zelfs op 8,3. Daarnaast kunnen de muren met leemstuc worden afgewerkt, om de constructie zo dampopen mogelijk te houden.

Een rijtje huizen gebouwd met stro. Foto: Architecten|En|En / BASE Photography

CO2 opslaan Ook de voordelen op het gebied van CO2-uitstoot is groot. “Stro neemt CO2 op. Het is nu eigenlijk een restproduct. Stro wordt of door de grond geploegd, of het gaat de verbrandingsovens in voor groene stroom. Maar dat is zonde, dan komt er ook juist weer CO2 vrij. En het idee met bio-based bouwen is dat je juist CO2 opslaat in het materiaal en het zo vasthoudt. We kunnen dus per woning heel veel CO2 opslaan.”

Brandveiligheid is ook geen probleem, stelt Walrecht gerust. Doordat het stro wordt geperst, bevatten de panelen geen zuurstof en heeft het materiaal een brandwerendheid van twee uur.

Grotere projecten Maar de ouderwetse strobouw is nogal bewerkelijk. Een modern stroproduct moest dit probleem verhelpen, zodat er wel serieus mee gebouwd kon worden. De zoektocht naar het juiste product eindigde in Litouwen bij het bedrijf EcoCocon. De eerste stap voor bouwen op grotere schaal is gezet met het project in Kaatsheuvel, waar 25 woningen worden gerealiseerd door Bouwfonds BPD. De bouw is net gestart.

Het ontwerp voor de nieuwbouwwoningen in Kaatsheuvel, waar op grote schaal wordt gebouwd met stro. Foto: BPD

Daarnaast heeft Strotec betaalbare woningen ontworpen die interessant kunnen zijn voor woningcorporaties. “Prefab is snelbouw. Dan kun je heel serieus bouwen, daarom gaan wij nu woningcorporaties benaderen.” Vooral de energiezuinigheid van de woningen kan interessant zijn voor woningcorporaties, denkt Walrecht, zeker in combinatie met bijvoorbeeld zonnepanelen. Ook heeft Strotec een project voor een school lopen. Zodra de afzet groot genoeg is, wordt ook een productiefaciliteit voor de stropanelen in Nederland gebouwd.

Kwestie van geduld Bij Strotec noemen ze hun woningen Columbuswoningen, verwijzend naar het ei van Columbus; de woningbouw kan anders. Maar verandering in de bouw gaat traag. Dat is Walrecht wel gewend. “Het is een kwestie van geduld. Het is een gegeven dat de bouw traditioneel is. De bouw is zo ingericht dat het heel moeilijk is om partijen zover te krijgen dat ze hiermee aan de slag willen. Dat is nog de grootse hobbel, anders waren we al veel verder.”


Het is een gegeven dat de bouw traditioneel is.


Verandering in de bouw wordt vooral afgedwongen, stelt Walrecht. Hij ziet dus graag extra eisen van de Rijksoverheid om bijvoorbeeld de ecologische footprint van nieuwe woningen te verlagen. “We moeten naar een CO2-vrije productie van alles. En bij de woningbouw kan het al, alleen doet nog bijna niemand het. En wij kunnen het al, dus het is een kwestie van geduld en flink stimuleren. Het wordt steeds bekender.”

Alleen maar hout en stro Iedereen aan het stro dus, als het aan Walrecht ligt. Zelf is hij ook een ervaringsdeskundige, want hij woont in een huis met de EcoCocon-panelen. Er staat zelfs een bordje in de tuin: ‘Je zou het zo niet zeggen, maar deze woning is gebouwd met stro’.

In de toekomst zien ze bij Strotec graag huizen van alleen maar hout en stro, voor een optimale ecologische footprint. Het huis waar Walrecht zelf in woont en de huizen die gebouwd worden in Kaatsheuvel zijn nog ‘hybride’. Ze zijn nog niet volledig gebouwd met hout en de EcoCocon-panelen. Bij de hybride woningen worden nog wel breedplaatvloeren gebruikt die op de woningscheidende wanden liggen. “De voor en achtergevels worden dan met de stro-elementen gemaakt”, zegt Walrecht. “Daarmee heb je dus wel die damopenheid van voor naar achter. Zo krijg je toch een veel beter binnenklimaat.”